Zastępca odebrał w Brukseli Nagrodę im. Pawła Adamowicza dla więzionego burmistrza Stambułu

W sali Parlamentu Europejskiego zabrzmiały oklaski na stojąco, a statuetka szybującego ptaka – symbol wolności – trafiła w imieniu więzionego lidera do rąk jego zastępcy. W Brukseli nagroda została nadana jako wyraz solidarności z samorządowcem, który od ponad roku przebywa w areszcie. Ceremonia była też aktem pamięci o wartościach, które promował Paweł Adamowicz.

• Wręczenie w Parlamencie Europejskim jako gest solidarności
• Gdańsk i instytucje europejskie – wspólna inicjatywa przeciwko uciskowi
• Kim jest laureat i czym był “Model Stambulski”

Wręczenie w Parlamencie Europejskim jako gest solidarności

Wręczenie Nagrody im. Prezydenta Pawła Adamowicza odbyło się podczas 170. sesji plenarnej Europejskiego Komitetu Regionów w budynku im. Paula‑Henriego Spaaka. Laureatem V edycji został Ekrem İmamoğlu, obecnie pozbawiony wolności; statuetkę zaprojektowaną przez Krzysztofa Bednarskiego odebrał w jego imieniu pełniący obowiązki burmistrza Stambułu Nuri Aslan. Jury uznało, że nagroda jest wyrazem uznania dla jego “nieugiętej obrony demokracji, solidarności i niezależności samorządu lokalnego” w obliczu politycznych ataków i prób dyskredytacji.

“I właśnie tak demokracje umierają. Nie od ciosów wroga, ale od obojętności obywateli na los innych”
— Magdalena Adamowicz

W przemówieniach przed wręczeniem wystąpiły m.in. europosłanka Magdalena Adamowicz i prezydent Gdańska Aleksandra Dulkiewicz, które podkreślały znaczenie nagrody jako formy pamięci o Pawle Adamowiczu i zobowiązania do obrony wartości demokratycznych. Ceremonię uświetniło przesłanie od samego laureata odczytane przez Nuri Aslana.

“Moja wolność jest obecnie ograniczona przez sytuację w moim kraju, ale moja nadzieja nie jest ograniczona.”
— fragment przesłania Ekrem İmamoğlu

Gdańsk i instytucje europejskie – wspólna inicjatywa przeciwko uciskowi

Nagroda jest wspólną inicjatywą Europejskiego Komitetu Regionów, Miasta Gdańska oraz Międzynarodowej Sieci Miast Schronienia ICORN. Decyzja jury zapadła 13 stycznia tego roku; podczas ceremonii przypomniano też o rezolucji Komitetu z 3 kwietnia 2025 roku, potępiającej aresztowania lokalnych liderów opozycji w Turcji i wzywającej do ich natychmiastowego uwolnienia. Wśród wyróżnionych znalazła się także Mary Crilly, która otrzymała specjalne wyróżnienie za działalność na rzecz ofiar przemocy seksualnej.

Kim jest laureat i czym był “Model Stambulski”

Ekrem İmamoğlu zyskał międzynarodową rozpoznawalność dzięki polityce miejskiej opartej na partycypacji i równym dostępie do usług – tzw. „Modelowi Stambulskiemu” – oraz programom wsparcia dla dzieci, rodzin i słabszych grup społecznych. Jego styl zarządzania uczynił ze Stambułu przykład dyplomacji miejskiej i współpracy transgranicznej, m.in. poprzez działania sieciowe jak Miasta Bałkańskie B40 czy Deklaracja Sofijska. W marcu 2025 roku został aresztowany; kampania oskarżeń – według krytyków i opinii międzynarodowej – ma podłoże polityczne.

Nagroda, statut i przemówienia w Brukseli miały więc wymiar symboliczny i praktyczny – przypomnienie o roli samorządów jako strażników praw obywatelskich i apel o ochronę mandatu wyborczego oraz rządów prawa.

Dla mieszkańców Gdańska i obserwatorów życia samorządowego to przypomnienie, że miejskie działania mają znaczenie wykraczające poza lokalne granice – pamięć o Pawle Adamowiczu i współpraca miast są narzędziami politycznej i moralnej presji na przestrzeganie standardów demokratycznych. Wręczenie nagrody w Parlamencie Europejskim pokazuje też, że kwestie samorządowe trafiają dziś na europejską agendę i że miasto może pełnić funkcję ambasadora wartości, które chcemy zachować.

na podstawie: Urząd Miejski w Gdańsku.