Teodory 2025 - sześć nazwisk, które zmieniają kulturę od środka

W Gdańsku znów wybrzmiewa temat ludzi, którzy nie robią kultury „od święta”, tylko codziennie, po cichu i bardzo skutecznie. Nagroda Teodory 2025 wskazała sześć osób z Pomorskiego, które łączą sztukę, edukację i pracę społeczną tam, gdzie to naprawdę ma znaczenie. 🎭

• Od Sopotu po Główczyce - ta nominacja pokazuje kulturę, która działa blisko ludzi
• Dzień Działających w Kulturze 2026 zbierze to wszystko w jednym miejscu

Od Sopotu po Główczyce - ta nominacja pokazuje kulturę, która działa blisko ludzi

Pomorska Nagroda dla Liderek i Liderów Kultury - Nagroda Teodory ma wyróżniać tych, którzy przez działania kulturalne uruchamiają realną zmianę w lokalnych społecznościach. Za inicjatywą stoi Samorząd Województwa Pomorskiego, a organizacją zajmuje się Nadbałtyckie Centrum Kultury w Gdańsku.

W tegorocznym gronie nominowanych są osoby, które pracują w bardzo różnych miejscach i na bardzo różnych polach, ale cel mają podobny - budować więzi, wspierać mieszkańców i otwierać kulturę na tych, którzy zwykle są w niej najdalej od pierwszego planu 🤝

Magda Adamowska z Sopotu od lat łączy działalność artystyczną z pracą społeczną. Jako artystka, reżyserka, scenografka, producentka i animatorka kultury współtworzy Fundację ArtFormacja22 i Teatr Generacja, a swoje projekty opiera na konkretnych potrzebach mieszkańców - od samotności i kryzysów psychicznych po brak bezpiecznych przestrzeni do twórczego działania.

Marcin Karwowski z Kokoszkowych w gminie Starogard Gdański kieruje Biblioteką Publiczną w Kokoszkowach, ale jego rola dawno wykracza poza biblioteczne mury. Jest też trenerem, mentorem, animatorem i mediatorem, a swoją energię kieruje zarówno do lokalnej społeczności, jak i do mieszkańców innych gmin, pokazując, że kultura i edukacja mogą działać jak dobrze ustawiona sieć wsparcia 📚

dr Aleksandra Kurowska-Susdorf z Luzina i Wejherowa łączy dydaktykę z animacją kultury kaszubskiej, pamięci i dialogu międzykulturowego. Uczy w Wejherowie i w Akademii Marynarki Wojennej, a jednocześnie pracuje z tematami trudnymi - wojenną traumą, Marszem Śmierci czy przemilczanymi historiami rodzinnymi - przekładając je na działania, które wzmacniają wspólnotę, zamiast ją rozsadzać od środka.

Jolanta Krawczykiewicz ze Słupska kieruje Słupskim Ośrodkiem Kultury i od lat jest jedną z najbardziej widocznych twarzy miejskiej kultury. Angażuje się w inicjatywy oddolne, działania proekologiczne i prokobiece, a przy tym włącza w życie kulturalne artystów, pracowników, wolontariuszy, stowarzyszenia i animatorów. To właśnie taki typ pracy sprawia, że o kulturze mówi się nie tylko przy okazji premier i festiwali, ale też wtedy, gdy chodzi o codzienną zmianę.

Agnieszka Zielke z Przywidza i Starej Huty działa jako prezeska Stowarzyszenia Perła Przywidza, Koła Gospodyń Wiejskich Perlove oraz założycielka scholi „Pielgrzymi Nadziei” w Nowej Wsi Przywidzkiej. Jej inicjatywy spinają mieszkańców wokół lokalnych tradycji, a jednym z najbardziej rozpoznawalnych działań są wydarzenia „Bulwa Day”, które łączą integrację, kulinarne tradycje i regionalną tożsamość.

Paweł Żmuda z Główczyc prowadzi Gminny Ośrodek Kultury w Główczycach i jednocześnie działa na styku kultury, sportu, promocji i oświaty. To on stoi za książkami „Przesiedlona młodość”, prowadzi profil „Dawne Główczyce i okolice” i rozwija lokalną sekcję seniora, która w praktyce działa jak przestrzeń spotkania, pamięci i aktywności dla starszych mieszkańców. 🧭

Skala zainteresowania tegoroczną edycją też robi wrażenie - wpłynęło 139 zgłoszeń dotyczących 104 nominacji. To pokazuje, że w Pomorskiem kultura nie kojarzy się wyłącznie z dużymi instytucjami, ale także z ludźmi, którzy potrafią rozruszać biblioteki, domy kultury, szkoły i stowarzyszenia.

Dzień Działających w Kulturze 2026 zbierze to wszystko w jednym miejscu

Gala wręczenia Nagrody Teodory za rok 2025 odbędzie się podczas Dnia Działających w Kulturze 2026, zaplanowanego na 27 i 28 maja. Pierwszy dzień będzie miał warsztatowy charakter, a drugi - 28 maja - przeniesie uczestników do Centrum św. Jana w Gdańsku, gdzie głównym tematem stanie się budowanie wspólnoty w i wokół sektora kultury.

To właśnie wtedy - 28 maja w Centrum św. Jana - po raz drugi zostanie wręczona Pomorska Nagroda dla Liderek i Liderów Kultury - Nagroda Teodory. W programie znajdą się też wystąpienia eksperckie, debata, spotkania i inne aktywności, które mają pokazać, jak kultura potrafi łączyć ludzi w bardzo konkretny sposób.

Pomysł nagrody odwołuje się do postaci Teodory Gulgowskiej (1860-1951), związanej z rozwojem lokalnego rzemiosła we Wdzydzach. I właśnie ten trop dobrze tłumaczy sens całej inicjatywy - chodzi o ludzi, którzy nie tylko tworzą wydarzenia, ale też zostawiają po sobie trwały ślad w społecznościach.

na podstawie: Nadbałtyckie Centrum Kultury Gdańsk.