Poezja, AI i nocne czytanie – Gdańsk odsłania pełen program festiwalu

W Gdańsku poezja znów wychodzi z książek i wchodzi w spór o to, co naprawdę łączy ludzi. Dziewiąta edycja Europejskiego Poety Wolności ma być mniej akademią, a bardziej żywą rozmową o napięciach współczesności – od wojny i klimatu po sztuczną inteligencję. Kuratorki stawiają na spotkania, spacery, debaty i czytania, w których tekst ma spotkać człowieka, a nie tylko kolejną scenę. W programie są zarówno nazwiska z pierwszego planu, jak i wydarzenia, które wyprowadzają literaturę poza salę i prowadzą ją w teren.

• Kuratorki budują festiwal na napięciu między tekstem a światem
• Nocne czytanie i gala zbudują najmocniejszy moment festiwalu
• Od porannego spaceru po slam nocą miasto zamieni się w literacki teren

Kuratorki budują festiwal na napięciu między tekstem a światem

Za program dziewiątej edycji odpowiadają Magdalena Kicińska i Małgorzata Lebda. Ich pomysł nie kręci się wyłącznie wokół literackich premier i spotkań autorskich, ale wokół tego, co dzieje się pomiędzy – między czytelnikiem a wierszem, między jednym głosem a drugim, między zgodą a niepokojem. Właśnie z takich pęknięć ma wyrastać tegoroczny festiwal.

Kicińska mówi wprost, że organizatorów interesuje także to, co nie chce się ze sobą złączyć. W jej ocenie współczesność przynosi tyle napięć, że poezja nie może udawać, iż ich nie widzi.

„Interesuje nas także to, co się nie styka: napięcia, konflikty i chaos, w którym dziś funkcjonujemy” – mówi Magdalena Kicińska.

W tym ujęciu poezja nie jest ozdobą programu, ale narzędziem rozmowy o wojnach, polaryzacji, rozwoju sztucznej inteligencji i kryzysie klimatycznym. To ważne także dla gdańskiej publiczności, bo festiwal nie zamyka się w środowisku literackim – próbuje mówić językiem, który dotyczy codzienności, a nie tylko książkowych półek.

Nocne czytanie i gala zbudują najmocniejszy moment festiwalu

Najbardziej wyczekiwane punkty programu skupią się wokół Nagrody Literackiej Miasta Gdańska Europejski Poeta Wolności. Już pierwszego dnia publiczność usłyszy wiersze finalistek i finalistów podczas Nocnego Czytania Poezji. To będzie okazja, by zmierzyć się z ich tekstami nie tylko w przekładzie, ale też w oryginalnych językach i w interpretacjach samych autorek i autorów.

W tym roku Europejską Poetką Wolności została Amina Elmi. Jej obecność nadaje całemu festiwalowi wyraźny punkt ciężkości, bo wokół nagrody zbudowana jest nie tylko gala, lecz także spotkania o przekładzie, głosie i odpowiedzialności tłumaczenia.

Najważniejsze wydarzenia wokół nagrody zaplanowano tak:

• 16 kwietnia – Nocne Czytanie Poezji z finalistami i finalistkami: Aminą Elmi, Laimą Kreivytė, Luigim Naccim, Rogerem Robinsonem i A.E. Stallings
• 17 kwietnia – spotkanie z tłumaczami nominowanych tomów, a wieczorem uroczysta gala wręczenia nagrody w Teatrze Wybrzeże
• 18 kwietnia – rozmowa z laureatką i tłumaczką Bogusławą Sochańską prowadzona przez Michała Nogaśa

Gala odbędzie się na Dużej Scenie Teatru Wybrzeże, w reżyserii Katarzyny Minkowskiej i z prowadzeniem Katarzyny Kasi. To właśnie ten wieczór ma stać się symbolicznym centrum festiwalu – z jednej strony uroczysty, z drugiej mocno osadzony w rozmowie o tym, jak poezja krąży między językami i ludźmi.

Od porannego spaceru po slam nocą miasto zamieni się w literacki teren

Program nie kończy się na czytaniach i debatach. Organizatorzy rozciągnęli festiwal na kilka dni i kilka różnych form, dzięki czemu literatura wyjdzie poza standardowy układ sceny i foteli. Pojawią się spacery, warsztaty, joga, spotkania edukacyjne dla szkół i dzieci, a także slam poetycki.

Wydarzenia rozpisano tak, by każdy dzień miał własny rytm:

• 16 kwietnia

  • 17.00 – debata Poezja w czasach drżenia z Mykołą Riabczukiem, Patrycją Sikorą-Tarnowską i Krzysztofem Siwczykiem
  • 19.00 – wykład mistrzowski Marii Peszek
  • 21.00 – Nocne Czytanie Poezji

• 17 kwietnia

  • 10.00 – Śniadanie poetyckie z Versopolis z udziałem m.in. Natałki Biłocerkiweć
  • 12.00 – lekcja poetycka dla szkół z Joanną Mueller
  • 12.00 – warsztat literacki bez sznurów i kotwic: O wolności z Bianką Rolando
  • 12.00 – warsztat translatorski z Kają Gucio
  • 15.00 – spotkanie Ocalone w tłumaczeniu z tłumaczami i tłumaczkami tomów nominowanych do nagrody
  • 17.00 – debata Prompty kultury: twórczość spotyka AI z Anną Cieplak, Jakubem Knerą, Michałem Krzykawskim i Jerzym Stachowiczem
  • 20.00 – gala wręczenia Nagrody Literackiej Miasta Gdańska Europejski Poeta Wolności

• 18 kwietnia

  • 08.00 – spacer Ku bioróżnorodności z prof. Janem Marcinem Węsławskim
  • 10.00 – spacer dźwiękowy Akwatyczne miasto z Marcinem Dymiterem
  • 12.00 – warsztaty dla dzieci Metafory obrazkowe z Joanną Rusinek
  • 12.00 – sesja jogi Adhomukha Śvanasana z Joanną Roszak
  • 12.00 – spotkanie Gdańskiego Klubu Książki na żywo pod hasłem Poetyckie miejsca styku
  • 13.30 – debata Co nie styka? z Joanną Flis, Janem Sową i Pauliną Wilk
  • 15.00 – spotkanie z laureatkami i laureatami Nagrody Europejski Poeta Wolności
  • 16.30 – debata Życie poetyckie, czyli o biografiach z Kaliną Błażejowską, Izoldą Kiec i Justyną Sobolewską
  • 18.15 – spotkanie Obrazy wierszy z Agatą Puwalską i Bianką Rolando
  • 20.00 – slam poetycki prowadzony przez grupę Klancyk

• 19 kwietnia

  • 11.30 – warsztaty rodzinne Gdańska Gra Słów

Część spotkań będzie tłumaczona na Polski Język Migowy, a wybrane także symultanicznie na angielski. To sprawia, że festiwal nie zamyka się w wąskim gronie odbiorców, tylko realnie otwiera się na różne języki i sposoby uczestnictwa. Na większość wydarzeń literackich wstęp jest wolny, natomiast na część warsztatów obowiązują zapisy albo bilety.

na podstawie: Urząd Miejski Gdańsk.