Przewodnicy, którzy od 80 lat opowiadają Gdańsk, doczekali się swojego święta

W Wielkiej Hali Dworu Artusa tego dnia nie świętowano samej rocznicy, ale całe pokolenia ludzi, którzy uczą Gdańsk mówić do przyjezdnych i mieszkańców. Przez osiem dekad przewodnicy z oddziału PTTK im. dr. Jerzego Szukalskiego prowadzili po ulicach, wieżach, muzeach i szlakach regionu, a przy okazji budowali pamięć o mieście. Jubileusz pokazał, że za każdą opowieścią o Gdańsku stoi konkretna twarz, nazwisko i ogrom pracy. Finał uroczystości przeniósł zaś uwagę na człowieka, bez którego powojenna historia tego środowiska wyglądałaby inaczej.

• W Wielkiej Hali Dworu Artusa wróciła historia gdańskiego ruchu krajoznawczego
• Przewodnicy odebrali wyróżnienia, a Gdańsk podziękował za lata opowieści
• Tablica przy Długiej 45 domknęła jubileusz i przypomniała Leona Ostaszewskiego

W Wielkiej Hali Dworu Artusa wróciła historia gdańskiego ruchu krajoznawczego

Gdański oddział PTTK im. dr. Jerzego Szukalskiego obchodzi 80. rocznicę działalności, licząc swój początek od 1 kwietnia 1946 roku, gdy jeszcze jako Polskie Towarzystwo Krajoznawcze zaczął tworzyć powojenne zaplecze dla turystyki i przewodnictwa. To właśnie z takich środowisk wyrastał później dzisiejszy PTTK, a w Gdańsku tradycja ta przez lata rozrosła się w sieć ludzi, którzy oprowadzają, organizują wycieczki, szkolą i pilnują, by historia miasta nie zamknęła się w muzealnej gablocie.

Organizacja należy do grona 298 oddziałów PTTK w kraju. W Gdańsku działa ich trzy, a jubilat skupia wokół siebie kilka kół i klubów, które pokazują, jak szeroko rozumiana jest tu turystyka:

• Koło Przewodników Turystycznych PTTK im. Franciszka Mamuszki
• Klub Turystów Pieszych „Bąbelki”
• Koło Grodzkie
• Klub Turystyki Kolejowej „Tendrzak”
• Mini Klub Rodzinny Turystyki Wszelkiej „Rzułf”
• Klub Turystów Mundurowych „Wataha”
• Klub Turystyki Górskiej „Neptun”
• Koło „De Ptaki”
• Klub Turystyki Motorowej PTTK „Westerplatte”
• Koło Fregata 2000
• Koło nr 49 „Nauczycielskie”
• Koło nr 154 „Trzciniak” przy Elektrociepłowniach Wybrzeże

To środowisko działa daleko szerzej niż tylko w granicach miasta. Organizuje wyprawy piesze, rowerowe, autokarowe, kajakowe, kolejowe i motocyklowe, a trasy prowadzą przez Kaszuby, Kociewie, Żuławy, Dolne Powiśle i Wybrzeże. Członkowie oddziału oprowadzają też po Gdańsku, całym Trójmieście i po zamku w Malborku, a swoje doświadczenie przekazują kolejnym przewodnikom. W tle pozostają jeszcze języki – od polskiego po fiński i japoński – w których potrafią opowiadać o mieście i regionie.

Podczas uroczystości prezes oddziału Daniel Nazaruk podkreślał, że jubileusz jest przypomnieniem o tym, skąd wzięła się ta tradycja.

„Dzisiejsza uroczystość to bardzo ważne wydarzenie w historii naszego oddziału” – mówił, wskazując na gdańskie początki ruchu krajoznawczego wiosną 1946 roku.

Po jego słowach wprowadzono poczty sztandarowe, a całość miała podniosły, niemal ceremonialny rytm. Nie zabrakło też symbolicznego wystrzału armatniego z modelu feluki, który dopełnił oprawy wydarzenia.

Przewodnicy odebrali wyróżnienia, a Gdańsk podziękował za lata opowieści

W centrum jubileuszu znalazły się osoby, które od lat pracują na to, by Gdańsk był opowiadany z wiedzą, a nie z przypadku. Wśród wyróżnionych i tych, którzy wręczali odznaczenia, była prezydent Gdańska Aleksandra Dulkiewicz. Sama odebrała Medal PTTK „Za pomoc i współpracę”, a z jej rąk Medal Prezydenta Miasta Gdańska „za szczególne zasługi dla Miasta Gdańska” otrzymali:

• Genowefa Franczak
• Jan Margol
• Andrzej Nawrocki
• Izabela Sobieraj
• Joanna Sylka-Nazaruk

W swojej wypowiedzi prezydent mocno wybrzmiała wdzięczność za pracę przewodników, którzy w codziennym ruchu miasta są często niewidoczni, choć to oni prowadzą przez jego najważniejsze miejsca i historie.

„Bez was Gdańsk sam nie miałby szansy opowiedzieć siebie” – mówiła Aleksandra Dulkiewicz.

Jej słowa dobrze oddawały sens całej uroczystości. Przewodnicy z PTTK nie tylko pokazują zabytki, ale też spinają w jedną opowieść uliczki Głównego i Starego Miasta, muzea, wieże widokowe i miejsca, obok których łatwo przejść bez zatrzymania. Dzięki nim spacer po Gdańsku nie jest zwykłym marszem między punktami na mapie, lecz spotkaniem z warstwami historii, które w mieście nakładają się na siebie niemal na każdym kroku.

Tablica przy Długiej 45 domknęła jubileusz i przypomniała Leona Ostaszewskiego

Zwieńczeniem obchodów było odsłonięcie tablicy upamiętniającej Leona Ostaszewskiego na ścianie kamienicy przy ul. Długiej 45, gdzie mieści się siedziba oddziału. To właśnie on był jednym z pionierów polskiego krajoznawstwa na Pomorzu Gdańskim i pierwszym prezesem gdańskiego oddziału PTK.

Po włączeniu Gdańska do Polski Ostaszewski włączył się w odbudowę życia społecznego i kulturalnego miasta. Pracował też przy powojennej odbudowie zabytkowych kamienic, w tym zrujnowanego „Domu Królów Polskich” przy Długiej 45. Z inicjatywy Grzegorza Litwińczuka, przewodnika PTTK od 1977 roku zwanego „Admirałem”, upamiętniono człowieka, który łączył pracę dla miasta z pasją krajoznawczą i organizacyjną.

To ważny gest nie tylko dla samego środowiska przewodników. Przypomina on, że dzisiejszy ruch turystyczny w Gdańsku wyrósł z powojennego wysiłku ludzi, którzy nie czekali, aż miasto samo się odtworzy. Najpierw porządkowali gruzy, potem budowali instytucje, a dopiero później kolejne pokolenia mogły oprowadzać po mieście, które odzyskało swój głos.

na podstawie: Urząd Miejski w Gdańsku.