Szekspir i ekologia w jednym cyklu. Warsztaty dla rodzin w Gdańsku

Przy jednym stole spotkają się literatura, rośliny i materiały z odzysku. Dzieci będą projektować ogrody, tworzyć bukiet dla Ofelii, badać znaczenie rzek i szukać miejsca dla dzikich łąk na mapie Gdańska. Gdański Teatr Szekspirowski przygotował cykl rodzinnych warsztatów, który prowadzi od ogrodu dramaturga w Stratfordzie aż po Motławę, Radunię i Trójmiejski Park Krajobrazowy.

Od ogrodu Szekspira do gdańskich rzek

„Eko Szekspir” to osiem sobotnich spotkań zaplanowanych od października 2026 roku do maja 2027 roku. Zajęcia poprowadzą Anna Ratkiewicz, Anna Markowska-Świtajska i Matylda Sokołowska. Każde spotkanie potrwa od godz. 11.00 do 12.30.

Punktem wyjścia będą motywy obecne w dramatach Williama Szekspira. Organizatorzy chcą za ich pomocą rozmawiać z dziećmi o zmianach klimatycznych, bioróżnorodności, owadach zapylających i zależności między działalnością człowieka a stanem środowiska.

– Szekspir był nie tylko genialnym dramaturgiem, ale też niezwykle uważnym obserwatorem natury. W jego sztukach rośliny, zjawiska pogodowe i krajobrazy pełnią kluczowe role – mówi Anna Ratkiewicz, kierowniczka Działu Edukacji Gdańskiego Teatru Szekspirowskiego.

Podczas zajęć dzieci nie ograniczą się do słuchania. Będą projektować, układać, mapować i tworzyć własne prace. Materiały mają pochodzić z odzysku albo być naturalne, a warsztaty będą prowadzone zgodnie z ideą zero waste, recyklingu i upcyklingu.

– Razem z dziećmi stworzymy m.in. długą mapę zakola gdańskiej rzeki, zaprojektujemy własne ogrody marzeń czy ułożymy bukiet dla szekspirowskiej Ofelii – zapowiada Anna Ratkiewicz.

Stała pora spotkań ułatwia zaplanowanie udziału w całym cyklu. Można też wybrać pojedyncze zajęcia, dopasowując je do zainteresowań dziecka – od ogrodnictwa i kolorów w przyrodzie po rzeki, lasy oraz rolę pszczół.

Osiem spotkań i osiem przyrodniczych tematów

Program łączy konkretne sztuki Szekspira z tematami dotyczącymi środowiska. Harmonogram wygląda następująco:

• 10 października 2026 roku – „Ogródek przydomowy w Gdańsku kiedyś i dziś”. Zajęcia nawiążą do ogrodu Szekspira w Stratfordzie oraz historii zielonych zakątków Gdańska. Finałem będzie projekt ekologicznego ogródka marzeń.
• 7 listopada 2026 roku – „Kolory występujące w przyrodzie”, inspirowane „Snem nocy letniej”. Dzieci poznają znaczenie barw w komunikacji, przetrwaniu i rozmnażaniu organizmów, a następnie stworzą letnią łąkę.
• 12 grudnia 2026 roku – „Malownicze pory roku” na podstawie „Zimowej opowieści”. Tematem będzie cykliczność natury i wpływ zmian klimatu na naturalny rytm przyrody.
• 9 stycznia 2027 roku – „Wymyślamy nowy gatunek gdańskiej róży”, inspirowane „Romeem i Julią”. Uczestnicy poznają różne gatunki oraz nazwy róż, zaprojektują własny kwiat i porozmawiają o konsekwencjach wprowadzania nowych gatunków do środowiska.
• 20 lutego 2027 roku – „Układamy bukiet dla Ofelii”, nawiązujące do „Hamleta”. Renesansowa symbolika kwiatów stanie się punktem wyjścia do rozmowy o ekosystemach lądowych. Powstanie także bukiet z materiałów z odzysku.
• 6 marca 2027 roku – „Rola rzeki w życiu miasta” na podstawie „Wesołych kumoszek z Windsoru”. Zajęcia połączą temat Tamizy z Motławą i Radunią, pokazując znaczenie rzek dla funkcjonowania miejskich ekosystemów.
• 3 kwietnia 2027 roku – „Dzikie pola i łąki oraz ich rola w ekosystemie”, inspirowane „Makbetem”. Dzieci będą szukać dzikich zakątków na mapie Gdańska i poznawać znaczenie chwastów oraz pszczół. Przy sprzyjającej pogodzie zaplanowano spacer na dziką łąkę.
• 8 maja 2027 roku – „Co szumi w gdańskim lesie?” na bazie „Snu nocy letniej”. Finał poświęcony będzie ekosystemom leśnym, w tym Trójmiejskiemu Parkowi Krajobrazowemu. Uczestnicy nagrają wspólne ekologiczne słuchowisko.

Tak ułożony program pozwala przejść od pojedynczej rośliny i jej kolorów do większych zależności – funkcjonowania rzek, łąk oraz lasów. Dla rodzin ważne może być także to, że większość aktywności ma charakter twórczy i nie wymaga specjalistycznej wiedzy na początku spotkania.

Teatralne doświadczenie spotyka edukację przyrodniczą

Za cykl odpowiada Dział Edukacji Gdańskiego Teatru Szekspirowskiego. Anna Markowska-Świtajska, koordynatorka projektów edukacyjnych, pracuje z dziećmi i młodzieżą, a także współtworzyła projekty teatralne i musicale. Ma wykształcenie z zakresu historii sztuki, pracy socjalnej i pedagogiki.

Anna Ratkiewicz jest szekspirologiem, teatrologiem i filmoznawcą. Kieruje Działem Edukacji teatru, działa w Polskim Towarzystwie Szekspirowskim i od lat prowadzi zajęcia poświęcone twórczości autora „Hamleta”. Matylda Sokołowska, architektka i urbanistka, zajmuje się również florystyką oraz prowadzeniem zajęć artystycznych. Jej doświadczenie obejmuje pracę z dziećmi, scenografię i warsztaty plastyczne.

Połączenie tych specjalizacji ma przełożyć się na zajęcia, w których tekst literacki nie będzie jedynie tematem rozmowy. Posłuży jako inspiracja do pracy z papierem, roślinami, mapą, kolorem i dźwiękiem. W efekcie dzieci poznają pojęcia związane z ochroną środowiska, jednocześnie ucząc się, że do stworzenia scenografii czy „magicznego lasu” nie zawsze potrzebne są nowe, plastikowe materiały.

na podstawie: Urząd Marszałkowski Województwa Pomorskiego.