86. rocznica wybuchu II wojny, Cześć Obrońcom Poczty Polskiej w Gdańsku

W sercu Gdańska w samo południe, 1 września, miasto i szkoły uczciły 86. rocznicę wybuchu II wojny światowej — były przemówienia, apel pamięci, muzyka orkiestry i zapowiedź nowego muzeum Poczty Polskiej na 2026 rok.

• Przy placu Obrońców Poczty Polskiej Gdańsk pamięta i pokazuje młodszym pokoleniom
• Przypomnienie bohaterskiej obrony i plany muzealne dla mieszkańców Gdańska

Przy placu Obrońców Poczty Polskiej Gdańsk pamięta i pokazuje młodszym pokoleniom

W poniedziałek 1 września o godzinie 12:00 na placu Obrońców Poczty Polskiej odbyły się oficjalne obchody zorganizowane przez miasto Gdańsk z okazji 86. rocznicy wybuchu II wojny światowej. Uroczystość transmitowano również online, co pozwoliło śledzić ją mieszkańcom, którzy nie mogli zjawić się na miejscu.

Obchody rozpoczęły się meldunkiem o gotowości kompanii honorowej. Meldunek złożyła porucznik Aleksandra Karpuk z 7. Pomorskiej Brygady Obrony Terytorialnej przed dowódcą Garnizonu Gdańsk, płk. Piotrem Jarym. Następnie miały miejsce przegląd i powitanie kompanii honorowej oraz wykonanie hymnu państwowego przez Orkiestrę Morskiego Oddziału Straży Granicznej.

Uroczystość połączono z inauguracją roku szkolnego dla uczennic i uczniów dwóch gdańskich szkół: Zespołu Szkół Morskich im. Bohaterskich Obrońców Westerplatte oraz Zespołu Szkół Łączności im. Obrońców Poczty Polskiej.

• Naród bez pamięci o historii jest jak bez tożsamości. Pamiętajmy o przeszłości i wyciągajmy wnioski. Żyjmy w teraźniejszości, szanując siebie nawzajem i patrzmy w przyszłość, aby była przesiąknięta szczęściem - mówił dyrektor szkoły mundurowej. - Młodzi uczniowie, bądźcie w każdych, nawet drobnych rzeczach, czynnościach, w domu do rodziców, rodzeństwa, w szkole do nauczycieli, rówieśników, na podwórku do kolegów, w internacie, w bursie, w mediach społecznościowych, do innych, bądźcie ludźmi dobrej woli. Nie bądźcie ludźmi hejtu. Przychodzicie do szkoły nie tylko żeby zdobyć wiedzę, wykształcenie i kwalifikacje, ale również po to, żeby nauczyć się właściwych postaw, kultury, zachowania godnych człowieka. Szanujcie się!

W przemówieniu inaugurującym rok szkolny dyrektor Zespołu Szkół Morskich, Ryszard Dombrowski, odwołał się do ponadczasowego utworu Czesława Niemena „Dziwny jest ten świat”, zwracając uwagę na wagę wychowania i postaw poza samą nauką formalną.

Przypomnienie bohaterskiej obrony i plany muzealne dla mieszkańców Gdańska

Podczas uroczystości zastępca prezydenta Gdańska ds. zrównoważonego rozwoju i gospodarki, Piotr Grzelak, przybliżył losy pocztowców broniących budynku Poczty Polskiej w pierwszych godzinach II wojny światowej. W swoim wystąpieniu wymienił uczestników obrony i opisał tragiczne losy tych, którzy zginęli lub zostali zamordowani.

Wśród przywołanych nazwisk pojawili się: podporucznik Konrad Guderski — organizator i dowódca obrony, jego zastępca Alfons Flisykowski, dyrektor Jan Michon, zamordowany przed budynkiem poczty, oraz dziesięcioletnia Erwinka Barzychowska, która została poparzona w piwnicach po zastosowaniu przez Niemców łatwopalnej substancji. Grzelak przypomniał liczbę uczestników: ponad 50 osób, z których 14 poległo lub zmarło z powodu ran, a 38 zostało zamordowanych przez Niemców „na mocy wyroku usłużnego sądu”.

• Nie wystarczy mówić “Nigdy więcej wojny”, gdy w wyniku konfliktu toczonego przez dorosłych cierpią kolejne pokolenia dzieci. Potrzeba nam popartej działaniem prawdziwej solidarności, którą będziemy dawać i odbierać.

W swoim przemówieniu Piotr Grzelak odniósł te historyczne wydarzenia do współczesnych konfliktów, zaznaczając, że wojna „nie jest dziś abstrakcją” i przypomniał o 80. rocznicy ataku atomowego na Hiroszimę i Nagasaki jako jedynych przypadkach użycia broni atomowej w działaniach zbrojnych.

Podczas obchodów przedstawiciele rodzin byłych pracowników poczty i lokalni działacze mówili o konieczności nowoczesnego przekazu pamięci. Hanna Pietrzkiewicz, przewodnicząca Koła Rodzin byłych Pracowników Poczty Polskiej w Wolnym Mieście Gdańsku, podkreśliła konieczność przygotowania materiałów dostępnych „dla każdego pokolenia” i wyraziła zadowolenie z planowanej modernizacji placówki.

Muzeum Poczty Polskiej w Wolnym Mieście Gdańsku ma zostać otwarte w nowej odsłonie 1 września 2026 roku. Zgodnie z zapowiedziami powierzchnia instytucji powiększy się o 60 proc., ekspozycja będzie dostępna dla osób ze szczególnymi potrzebami, a placówka ma przyjąć rozwiązania proekologiczne.

W imieniu samorządu miasta kwiaty złożyli wiceprezydent Piotr Grzelak, przewodnicząca Rady Miasta Gdańska Agnieszka Owczarczak oraz radni: Jolanta Banach, Łukasz Bejm, Piotr Dzik i Michał Hajduk.

W dalszej części uroczystości odbyła się międzywyznaniowa modlitwa, Apel Pamięci, złożono wieńce i zapalono znicze przy Pomniku Obrońców Poczty Polskiej. Na zakończenie Orkiestra Morskiego Oddziału Straży Granicznej wykonała Pieśń Reprezentacyjną Wojska Polskiego, po czym ogłoszono zakończenie uroczystości.

Po oficjalnych obchodach, zgodnie z 45-letnią tradycją, w budynku Poczty Polskiej odprawiono mszę w intencji polskich pocztowców.

Na podstawie: UM Gdańsk